www.farhangiran.com

وزن واژه های فقهی در تاریخ

فرامرز دادرس

 

آیت الله حسینعلی منتظری ، از مراجع تقلید شیعیان در قم، در پاسخ به چند «پرسش شرعی»، که از سوی محسن کدیور، یکی از روشنفکران مذهبی جمهوری اسلامی مطرح شده بود، بی آن که نامی از آیت الله سید علی خامنه ای رهبر جمهوری اسلامی ببرد او را « جائر» نامیده است.

 

منتظری در باره نشانه های شرعی « ولایت جائر» در احکام اسلامی  گفت: جور، مخالفت عمدی با احکام شرع و موازين عقل و ميثاق های ملی که در قالب قانون درآمده باشد، و کسی که متولی امور جامعه است، بدين گونه مخالفت می‌ورزد، « جائر » و ولايتش « جائرانه » است.

 

از صد سال گذشته تاکنون در ایران، واژه « جائر» در باره دو تن از پادشاهان ایران بکار رفته است ، که هر دو آنان با انقلاب از فرمانروایی بر کنار شدند.

 

نخستسن بار در انقلاب مشروطیت ودر دوران استبداد صغیردر سال 1287 خورشیدی ،آیت الله آخوند ملا محمد کاظم خراسانی، مرجع تقلید شیعیان در نجف، محمد علیشاه قاجار را « جائر» نامید. باردوم در سال 1357خورشیدی، آیت الله خمینی بنیانگذار انقلاب اسلامی، این واژه را در باره محمد رضا شاه پهلوی بکار برد.

 

این سومین باری است که یک مرجع تقلید و بزرگ شیعه، این واژه را در ایران و در باره زمامدار کشور بکار می برد. ویژگی و اهمیت کاربرد این واژه در آن است که،  این بار در باره یک آیت الله دیگر که در حکم امام وقت و سلطان کشور می باشد، بکار برده می شود.

 در فرهنگنامه اسلامی در باره جائر چنین آمده است: ستمكار ، جور كننده. آنكه از راه حق ميل كند براه باطل .

 

در قرآن ؛ سوره نحل،  آیه  9 آمده است: « وَعَلَى اللّهِ قَصْدُ السَّبِيلِ وَمِنْهَا جَآئِرٌ وَلَوْ شَاء لَهَدَاكُمْ أَجْمَعِينَ» . 

« و بر خداست كه راه راست را [به بندگان‏] نشان دهد؛ امّا بعضى از راه‏ها بيراهه است‏! و اگر خدا بخواهد، همه شما را [به اجبار] هدايت مى‏كند [؛ولى اجبار سودى ندارد]» .  

 

در بحارالنوار(78/229) ، ازعلی ابن ابیطالب امام اول شیعیان نقل شده : «ثلاثة تكدر العيش : الامام الجائر، والجار السوء ، والمرأة البذية» .

« سه كس زندگى را تيره كنند: رهبر ستمگر , وهمسايه بد، وزن بى شرم و بدزبان» .

 

در آیه 9 سوره نحل، به روشنی درمی یابیم که «جائر» کسی است که از راه دین منحرف گشته و به بیراهه رفته است. و بر پایه فقه اسلامی، کسی که از دین منحرف شود کافر است، و بر کافر حکم ارتداد واجب است، و یک کافر نمی تواند رهبر مسلمانان باشد

 

با استناد به آیه 144 سوره نساء:  « يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ لاَ تَتَّخِذُواْ الْكَافِرِينَ أَوْلِيَاء مِن دُونِ الْمُؤْمِنِينَ أَتُرِيدُونَ أَن تَجْعَلُواْ لِلّهِ عَلَيْكُمْ سُلْطَانًا مُّبِينًا».

« اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد! غير از مؤمنان‏، كافران را ولّى و تكيه‏گاه خود قرار ندهيد! آيا مى‏خواهيد [با اين عمل‏،] دليل آشكارى بر ضدّ خود در پيشگاه خدا قرار دهيد؟!»

 

آیت الله منتظری می‌گوید: « چنانچه ولی فقیه هر یک از شرایط لازم برای تصدی این پست را از دست دهد، به خودی خود از مقام خود ساقط می‌شود و نیازی به عزل هم ندارد».

 

آیت الله حسنعلی منتظری، از نظر مقام مذهبی و مرجعیت بسیار برتر از آقای خامنه ای می باشد، و خامنه ای  بضرورت زمان و برای جانشینی آیت الله خمینی یک شبه به مقام آیت الهی رسید.

 

آیت الله منتظری روشن نکرد که دراین برهه از زمان که آقای خامنه ای اداره همه نیرو های سیاسی، نظامی، شبه نظامی و امنیتی و ذخایر مالی کشور را در چنگال خود دارد، چگونه می توان ایشان را ساقط  کرد ؟ !

 

کمتر از دو روز پس از پاسخ آیت الله منتظری به محسن کدیور، سرلشکر سید حسن فیروز آبادی، رئیس ستاد نیرو های مسلح جمهوری اسلامی که احکام درجه و فرماندهی خود را از آقای خامنه ای دریافت کرده است، در رنجنامه سرگشاده ای به امام زمان! ضمن چاپلوسی های بی اندازه ، پشتیبانی وارادت خود را به آقای خامنه ای اعلام داشت.

 

بی شک رنجنامه سردار سرلشکر بسیجی سید حسن فیروز آبادی به امام زمان، با آگاهی آقای خامنه ای بوده است. آیا می توان این اقدام را هشداری به آیت الله منتظری و دیگر مراجع بزرگ تقلید دانست که ممکن است در آینده بخواهند ولایت آقای خامنه ای را زیر سئوال ببرند ! و از این راه پیامی به آن ها داده شود، که در برابر پشتیبانی امام زمان و نیرو های مسلح از آقای خامنه ای، دیگر فتوای آیت الله منتظری و دیگران کارساز نخواهد بود ، و آقای خامنه ای  و اهل بیت، قصد ساقط شدن ندارند .!

 

محمد علیشاه قاجار، و محمد رضا شاه پهلوی، هر دو با انقلاب ، از پادشاهی برکنار شدند و از ایران رفتند ، اولی با انقلاب مشروطیت و دیگری با انقلاب اسلامی. محمد علیشاه، پس از برکناری به سفارت روسیه پناهنده شد، و با کمک آنان به روسیه و سپس به  فرانسه رفت و در آنجا در گذشت. و محمد رضا شاه پهلوی، بیاری شاپور بختیار آبرومندانه از ایران رفت، و در مصر درگذشت.

 

اکنون پرسش این است؛ چه بر سرآقای خامنه ای خواهد آمد؟! آیا او هم با انقلاب برکنار خواهد شد؟ ، خامنه ای بر پایه فتاوی مذهبی یکی از مراجع بزرگ شیعه ، به مقام سومین حاکم « جائر» در تاریخ معاصرایران رسیده است. به گفته آقای سازگارا ، پاسدار پیشین ، آقای خامنه ای پیوند های استواری از دیر باز با روس ها دارد.

 

تارنمای فرهنگ ایران

www.farhangiran.com